Phố cổ Hà Nội

Hà Nội 36 phố phường

Hanoi’s Old Quarter: The 36 Streets

 

Khu phố cổ Hà Nội 
 

 
 

– Phố Cổ Hà Nội
 
 

 

 

 

 
 

I/. Chùm ảnh 36 phố phường Hà Nội xưa
 
    Người Việt quen gọi Hà Nội xưa là Hà Nội 36 phố phường. Phường ở đây là phường thợ, nơi tập trung những người làm cùng một nghề thủ công, bán cùng mặt hàng theo kiểu “buôn có bạn, bán có phường”…
 
    Thực ra, những năm đầu thế kỷ XX, Hà Nội đã có hơn 100 con phố sầm uất, đến nay có lẽ có cả ngàn chứ không chỉ là 36. Còn nếu xem phường như một đơn vị hành chính cơ sở thì chỉ có Hà Nội thời kinh thành Thăng Long triều Lê (thế kỷ XV) mới gồm 2 huyện Thọ Xương, Vĩnh Thuận (mỗi huyện có 18 phường) có tổng cộng 36 phường.
 
    Đến thời Minh Mạng triều Nguyễn (nửa đầu thế kỷ XIX), tỉnh Hà Nội có đến 239 phường, thôn, trại. Hà Nội thời vua Tự Đức (nửa cuối thế kỷ XIX) được sáp nhập thành 153 phường, thôn, trại. Đến đầu thế kỷ XX, thực dân Pháp đã cho chỉnh trang lại khu phố cổ Hà Nội với hơn trăm con phố.
 
    Thế nhưng, cách gọi ước lệ 36 phố phường với những cái tên mộc mạc như Hàng Gạo, Hàng Đường, Hàng Muối… đại diện cho những ngành nghề của người Hà Nội sinh sống ở đây, những mặt hàng được buôn bán nơi đây vẫn cứ đi vào lòng người Việt như là một hình ảnh đại diện cho Hà Nội xưa rêu phong và cổ kính.
 
    Dưới đây là một số hình ảnh 36 phố phường mộc mạc của Hà Nội những năm đầu thế kỷ XX trích từ tập ảnh “Hà Nội xưa” do tiến sĩ Nguyễn Mạnh Hùng, Hiệu trưởng trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng chủ biên.
 
 
Phố Sinh Từ chuyên kinh doanh dao kéo từ cuối thế kỷ XIX, nay là phố Nguyễn Khuyến.
 
 
Phố Hàng Điếu, xưa chuyên bán các loại điếu hút thuốc lào.  Nhưng đến đầu thế kỷ XX chỉ còn lại vài ba nhà bán điếu, còn lại chuyển sang nghề làm và bán giày dép da.
 
 
Phố Hàng Mắm, xưa chỉ là một khu bến sông có nhiều nhà bán các loại mắm. Đến thời Pháp thuộc mới quy hoạch thành phố, gọi là phố Nước Mắm. Tên Hàng Mắm mới có chính thức từ sau năm 1945.
 
 
Phố Hàng Đường đã có từ lâu, chuyên bán các loại đường, mứt; đến đầu thế kỷ XX thì có thêm bánh kẹo.
 
 
Phố Hàng Bạc nhìn từ phố Hàng Ngang.
 
 
Phố Hàng Đào chuyên bán tơ lụa.
 
 
Phố Hàng Bè, xưa là khu bán bè, gần cửa ô Mỹ Lộc, giáp sông Hồng. Đến thời Pháp thuộc mới lập thành phố và gọi là phố Hàng Bè.
 
 
Phố Hàng Bông cũng là một con phố có tên từ thời Pháp thuộc.
 
 
    Phố Hàng Ngang. Thế kỷ 19, phố này mang tên phố Việt Đông vì tập trung nhiều Hoa kiều người Quảng Đông. Hai đầu phố có hai cánh cổng ngăn con phố lại, có lẽ vì vậy mà gọi là Hàng Ngang và sau này thành tên phố.
 
 
    Phố Hàng Gà. Xưa tên phố này thay đổi nhiều lần nhưng người dân vẫn quen gọi là Hàng Gà vì chuyên bán gà, vịt.  Mãi đến năm 1945 mới chính thức có tên Hàng Gà.
 
 
Phố Hàng Đồng chuyên bán các vật dụng làm bằng đồng. Đây là phố cổ hiếm hoi còn giữ lại nét đặc trưng này.
 
 
 Phố Hàng Mã là con phố mà người làng Tân Khai xưa đến mở cửa hàng bán giấy và hàng mã nhỏ.
 
 
Hàng bán ô dù ở Phố Hàng Vải.
 
 
 
Phố Hàng Than xưa chuyên buôn bán các loại than nhưng đến thế kỷ XX lại nổi tiếng bởi các cửa hàng bán cốm.
II/. Chùm ảnh phố hàng đồng xưa
 
File:Hanoi le marche aux bronzes.jpg
Hàng bán đồ đồng
 
    Đó là con phố có chiều dài 128m, từ chợ Đồng Xuân đi xuôi xuống ngã tư Lò Rèn – Hàng Mã, đến phố Hàng Đồng, rồi đến ngã tư Bát Sứ – Hàng Vải, quận Hoàn Kiếm – Hà Nội.
 
Photobucket
    Phố Hàng Đồng trước kia thuộc thôn Yên Phú, tổng Tiên Túc, huyện Thọ Xương. Đây là nơi ngụ cư của người dân làng nghề gò chạm đồng Đại Bái, thuộc huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh và người dân buôn bán đồ đồng làng Cầu Nôm, huyện Khoái Châu (tỉnh Hưng Yên) cùng số ít người dân vùng khác.
 
Photobucket
    Thời Pháp thuộc, hai phố Hàng Đồng và Bát Sứ hợp lại một, có tên là Rue des Tasses (phố Hàng Chén).
 
Photobucket
    Thuở xưa phố Hàng Đồng làm nghề sản xuất và buôn bán đồ đồng rất sầm uất, vì đây gần như là nơi cung cấp duy nhất mâm, soong, nồi, chảo đồng cho cả kinh thành Thăng Long.
 
Photobucket
    Ban đầu chỉ là những vật dụng thông thường, sau này những người thợ gò đồng trong phố cải tiến, làm cả những mâm giả cổ bằng đồng, quả cầu đồng, đĩa mỹ nghệ dùng để trang trí rồi tới cả cồng, chiêng… 
 
Photobucket
    Người ta còn lấy hàng đồng đúc như hạc, đỉnh, lư hương, bát hương, lọ hoa từ các làng nghề Hè Nôm (Bắc Ninh), Ngũ Xá (Hà Nội) về kinh doanh. Bức bưu thiếp miêu tả khâu làm khuôn đúc đồng.
 
Photobucket
Hình ảnh trên phố Hàng Đồng với một phụ nữ sửa chữa giầy
 
Photobucket
Góc chợ trên phố Hàng Đồng
 
 
Photobucket
    Không chỉ là người của Kinh thành Thăng Long sử dụng đồ đồng ở phố, dân các nơi khác cũng tìm đến phố Hàng Đồng để sắm sửa và có thời gian sau này, người phố Hàng Đồng còn xuất khẩu sản phẩm của mình sang các nước.
 
Photobucket
    Phố Hàng Đồng gắn với việc kinh doanh mặt hàng đồng và lác đác một số gia đình còn làm nghề gò đồng, đó là một phố nghề hiếm hoi còn lưu giữ lại đặc trưng của đất Kẻ Chợ xưa kia.
 
Photobucket
    Tuy nhiên, thời gian đã khiến nghề gò đồng mai một dần và người dân trong phố lựa chọn hình thức kinh doanh đồ đồng do các làng nghề lân cận cung cấp là chủ yếu. Nhưng cũng còn nhiều gia đình, vốn gắn bó với nghề gò đồng từ thủa nghề mới bén rễ ở đất Kẻ Chợ, Vẫn còn lưu luyến cho dù nghề này “ráo mồ hôi là hết tiền”.
  
    Phố Hàng Đồng ngày nay không chỉ có đồ đồng. Bà con tiểu thương còn khai thác triệt để tay nghề của người thợ, giúp họ có công ăn việc làm trong sản xuất, tăng thêm thu nhập. Cạnh các cửa hàng sản xuất, buôn bán đồ đồng, có các cơ sở sản xuất cơ khí đồ đồng, đồ sắt, chiếm lĩnh thị trường và khẳng định thương hiệu của mình. Hầu hết các nhà ở phố Hàng Đồng đều mở cửa hàng bán đồ đồng như mâm, nồi, đình, bát hương, lọ hoa, hạc thờ…
Bộ sưu tập | Bài này đã được đăng trong Bien Soan. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s