Bút Ký Lm. Nguyễn Hữu Triết **HÀNH HƯƠNG KÝ SỰ

HÀNH HƯƠNG KÝ SỰ
Lm. Giuse NGUYỄN HỮU TRIẾT

Thưa quý thành viên, giữa     tháng 4 vừa qua tôi được một Linh mục bạn thân mời     đi hành hương nước ngoài 3 tuần, từ 15/4/2013 đến     04/5/2013. Hành trìn426125-le-vaticanh qua một số nước như sau:

– 15/4: Tp HCM đi Thổ Nhĩ     Kỳ (Istanbul) quá cảnh Thái Lan.

– 16/4: Từ Thổ Nhĩ     Kỳ sang Israel.

– 19/4: Từ Israel về     Thổ Nhĩ Kỳ rồi bay luôn sang Roma (Italia).

– 24/4: Từ Roma đi Barcelona     (Tây Ban Nha) rồi đi tới Lisbon (Bồ Đào Nha).

– 26/4: Từ Lisbon đi Toulouse     (Pháp).

– 29/4: Từ Paris trở     về Thổ Nhĩ Kỳ.

– 04/5: Từ Thổ Nhĩ     Kỳ qua Thái Lan trở về Tp HCM.

Chuyến đi ghé qua nhiều     nước và nhiều nơi, có rất nhiều sự để     tham quan, thế nhưng chuyến đi này không phải thuần     túy là du lịch, mà chủ yếu là cuộc hành     hương về “Đất Thánh” của những tín hữu     Công giáo, giống như tín đồ Hồi giáo trên khắp     thế giới, phải cố gắng hết sức để trong     đời mình về hành hương một lần Thánh địa Mecca     (thuộc Ả Rập Saoudite), quê hương của tiên     tri Mahomet. Đoàn hành hương chúng tôi gồm 48 người (Đức     Hồng Y Gioan Bt. Phạm Minh Mẫn – Tổng Giám mục     Tổng Giáo phận Tp HCM, 7 Linh mục, 3 nữ tu và 37     giáo dân nam nữ).

Người ta nói “đi một ngày đàng học một sàng khôn”, tôi     đi 21 ngày chắc cũng thấy được nhiều “cái khôn”     của thiên hạ, nhưng đại loại những công trình kiến     trúc hoành tráng, những cảnh đẹp Âu Mỹ, những phương     tiện hiện đại, những tập quán bản địa… thì nhiều     thành viên trong Câu lạc bộ chúng ta đã đi du lịch đó     đây và cũng đã thuật lại tỉ mỉ trong bản tin rồi,     nên tôi chỉ xin ghi lại vài nét đặc biệt mà tôi ghi nhận     được ở đó đây để chia sẻ với anh chị em, như câu     chuyện thân tình trong nhà với nhau thôi.

1. Một chút so sánh     giữa Pháp và Ý :

Cả 2 nước cùng thuộc     Tây Âu giáp nhau, thủ đô Roma và Paris cũng     tương tự nhau. Roma cổ hơn Paris một ít, vẻ     hoành tráng và cảnh quan cũng tương tự nhau. Nếu     Paris có dòng sông Seine thơ mộng ngay trung tâm thủ     đô thì Roma cũng có sông Tiber kiều diễm không     kém, với những cây cầu cổ kính bắc ngang, Paris có     bảo tàng Louvre danh tiếng nhất thế giới thì Roma     cũng có bảo tàng Vatican chẳng kém, quả thật “kẻ     tám lạng, người nửa cân”, “mỗi người mỗi vẻ     mười phân vẹn mười” (Kiều). Tuy nhiên xét về     những công trình kiến trúc và điêu khắc thì Roma hơn hẳn     Paris – Nhà thờ Đức Bà Paris không thể sánh được với     Đền thờ Thánh Phêrô, hoặc Đền thờ Thánh Phaolô ngoại     thành, hay Đền thờ Đức Bà Cả ở Roma. Paris ít công trình     đá, còn Roma là lò đá đặc biệt cẩm thạch vào bậc     nhất thế giới, nên các tượng và công trình kiến trúc     lớn toàn bằng đá. Đứng giữa lòng Đền thờ Thánh Phêrô,     ngước mắt lên trần cao hơn 20m, người viết ngẩn ngơ     không thể hiểu được làm thế nào mà các kiến trúc sư     thế kỷ 15-16 lại có thể làm được những chiếc quá     giang (xà ngang) khoảng 25m mà không có cột béton đỡ ở     giữa, chịu được sức nặng của cả trần nhà bằng chất     “vữa” giống như béton, chia thành những ô, tô vẽ     hình ảnh, sơn mầu, thếp vàng. Đền thờ Thánh Phêrô được     Đức Giáo Hoàng Nicôla V (1447-1455) tái thiết do kiến trúc     sư Bernardo Rossellino phụ trách. Công việc tiến hành tới     khi Đức Nicôla qua đời vào tháng 3/1455 thì công việc tạm     ngưng, mãi tới thời Đức Giáo Hoàng Giulio II (1503-1513)     mới tiếp tục lại, và kiến trúc sư cũng là họa sĩ,     điêu khắc gia đại tài Michenlangelo được giao nhiệm vụ     với dự toán chi phí 200.000 đồng tiền vàng. Việc xây     dựng kéo dài tới ngày 18/11/1626, Đức Giáo Hoàng Urbano     VIII mới khánh thành.

Đền thờ có chiều dài 187m,     ngang 150m, diện tích chưa kể phòng thánh là 22.067m2,     chứa 54.000 người, mặt tiền cao 46m, chiều ngang 115m, các     cột đá cao 29m, đường kính 2,67m, vòm có đường kính     gần 20m, cao 50,35m, nặng 56.208.837 tấn, chiều cao tính từ     mộ Thánh Phêrô lên là 136m. Quảng trường liền trước     Đền thờ hình bầu dục, dài 196m, rộng 148m. Hai dãy hành     lang vòng cung như vòng tay người mẹ mở rộng ôm tất cả     đoàn con, do kiến trúc sư Bermini thực hiện, gồm 284 cột     đá xếp thành 4 hàng đối xứng nhau, mỗi bên 142 cột.     Cột cái có đường kính 1,45m, cao 18,60m, tất cả đều     bằng đá trắng ngà, trên hành lang vòng cung đặt 140 tượng,     mỗi tượng cao 3,24m. Các tượng ở mặt tiền Đền thờ     cao 5,65m toàn bằng đá trắng hơi xám.

Cột đá (Obélisque) tượng     trưng cho uy quyền của các triều vua chúa, có lẽ     ban đầu xuất phát từ Ai Cập cổ đại. Cột     đá bốn mặt nhỏ dần đến chóp đỉnh. Cột     đá ở quảng trường Thánh Phêrô bằng đá     vân cương đỏ, từ Đông phương được đưa về     Roma thời hoàng đế Nerô, sau bị đổ và bỏ     phế. Cột đá cao 41,3m, nặng 312 tấn, di chuyển quãng     đường hơn chục km phải mất 5 tháng (từ 30/4/1585     – 10/9/1585). Làm thế nào để di chuyển và     dựng lên được là một câu hỏi mà khách     tham quan đặt ra. Xin nói thêm dường như những nước     văn minh xưa rất ưa dựng cột đá, ở Roma     có khá nhiều, ở Paris, Thổ Nhĩ Kỳ     cũng có khá nhiều, những nơi khác người viết     chưa tới nên không biết.

Ngoài Đền thờ Thánh     Phêrô, Roma còn nhiều Đền thờ đồ sộ khác,     người ta quen gọi “Tứ Đại Giáo Đường”,     đó là Đền thờ Đức Bà Cả, Đền thờ     Gioan Latran, Đền thờ Thánh Phaolô ngoại thành.     Đền thờ nào cũng làm khách tham quan sững sờ, riêng     Đền thờ Thánh Phaolô ngoại thành được kể     là lớn nhất các Đền thờ Công giáo trong     mấy thế kỷ, cho tới khi hoàn thành Đền thờ     Thánh Phêrô.

Đền thờ Thánh Phaolô ngoại     thành có chiều dài 125,64m với 6 hàng cột đá cẩm thạch     đỏ có vân bóng lưỡng, liền lạc từ trên xuống dưới,     hai hàng cột cái đường kính gần 1m, cao khoảng 18m, không     biết người xưa lấy đâu ra những cột đá liền lạc,     to lớn như vậy rồi lại còn công đẽo gọt, chuyên chở     và dựng lên nữa! Thật không thể tưởng tượng được.     Chúng ta cần nhớ thời đó không có máy móc, cần cẩu,     không có ximăng cốt thép, mọi việc xây dựng đều dùng     thủ công.

Paris cũng nhiều công trình     kiến trúc hoành tráng nhưng rất ít công trình đá,     các tượng ở Pháp hầu hết là ximăng, còn các     công trình và các tượng ở Ý hầu hết bằng     đá và cẩm thạch.

2. Nhận xét thứ     hai là vấn đề “vệ sinh” :

Ở Pháp cũng như Ý, Thổ     Nhĩ Kỳ và chắc chắn nhiều thành phố lớn khác, có lẽ     do “tấc đất tấc vàng” nên khách tham quan gặp     không ít khó khăn trong việc tìm nhà vệ sinh công cộng,     dù phải “bỏ tiền” vào máy (1/2 Euro), ngay cả những     nơi rất nhiều khách tham quan như Nhà thờ Đức Bà     Paris, tháp Eiffel, Khải Hoàn Môn, người viết cũng không     thấy nhà vệ sinh công cộng ở đâu. Nơi nào có như     quảng trường Thánh Phêrô thì đông ơi là đông,     xếp hàng dài dài… Bà con trong nhóm hành hương nói với     nhau: “Cái món đắt khách nhất là nhà vệ sinh”,     ở đâu cũng vậy, cho nên cách tốt nhất để giải     quyết “bầu tâm sự” là kiếm một nhà hàng ăn     hoặc một quán cà phê vô uống rồi xin “quá giang”,     dĩ nhiên hao nhiều xu (1 ly cà phê nhỏ xíu = 2 Euro, 1 khẩu     phần ăn sáng nhẹ = 9 Euro). Cũng phải khen dân địa phương     và khách du lịch nữa, ở chỗ dù khó khăn như thế nhưng     rốt cuộc cũng “êm xuôi”. Người viết không hề     thấy ai “tưới cây, tưới cột” cả, phạt có mà     chết! Chỉ tội những ai có tý tuổi nhiều khi phải nhịn     khát khá là cực! Viết về thực tế này là để nhắn     gửi những ai có ý định đi du lịch Âu châu, đề     phòng cẩn thận kẻo lỡ có chuyện thì khốn đấy! (xin     bà con thứ lỗi).

3. Tại Roma :

Một điểm tham quan tôi     lưu ý là hang toại đạo (Catacombes), đó     là một nghĩa trang rất lớn ngầm dưới lòng thành     phố Roma, đường ngang đường dọc chi chít, hun hút     như mạng nhện, thỉnh thoảng lại có một khoảng     trống khá rộng như là đầu mối của những     đường hầm. Người ta kể có người đã lạc     cả tuần lễ ở dưới hang, không tìm được     đường ra, và đã có có trường hợp người     bị lạc lâu quá đã chết vì đói, khát và     kiệt sức!

Có người thắc mắc “toại     đạo” là gì? Xin thưa toại đạo hay tụy     đạo là hán tự: toại hay tụy là cái hầm, cái     hang; đạo là đường. Toại đạo là đường     hầm giống như địa đạo Củ Chi của ta, nhưng     khác nhau ở công năng. Địa đạo Củ Chỉ     là hầm ngầm trú ẩn để chiến đấu,     còn hang toại đạo là nghĩa trang chôn người chết.     Đây là kiểu mai táng giống như lối táng vua Chúa     ở Ai Cập hay Trung Hoa, Việt Nam… Một đường     hầm ngoắt ngoéo được đào dẫn tới một phòng     rộng để quan tài, rồi khi xong nghi lễ sẽ lấp     đường hầm đi, lấp luôn cửa hầm để chẳng     ai biết chính xác quan tài đặt ở đâu (đề phòng     thế lực thù địch quật mồ hay trộm cướp     đào bới báu vật tùy táng…).

Hang toại đạo ở     Roma khá sâu, khoảng 15-20m, hình như cũng có     nhiều tầng, cấu trúc chung chung là 1 đường ngầm     rộng vừa phải có thể khiêng quan tài vào, rồi     khoét huyệt sâu 2 bên vách, đặt quan tài vào rồi lấy     phiến đá lớn và trét huyệt lại. Trên phiến     đá đề danh tánh người chết, dân Roma cũng chôn theo     đồ đạc cho người quá cố như những     chiếc bình, chiếc đèn gốm… Roma đất cao nhất     là hang toại đạo, dường như ở trên     đồi nên đường hầm rất là khô ráo, không     có nước, đất thì rất cứng, nhiều nơi toàn     đá…

Sở dĩ hang toại     đạo trở nên thời danh vì dưới triều hoàng đế     Néro cấm đạo (khoảng năm 54-68), các tín hữu Công     giáo bị lùng bắt nên chui xuống hang toại đạo     để sống và sinh hoạt tôn giáo: đọc kinh cầu nguyện,     nghe dạy giáo lý, dâng Lễ, lãnh nhận các Bí tích…     để bảo vệ niềm tin. Ban đêm, tùy thời cơ, họ     bò về nhà tìm cách sản xuất, làm ăn,     sáng sớm lại chui xuống hầm. Người tín hữu được     nghĩa trang che chở vì Roma có luật: nghĩa trang bất khả xâm phạm, lính tráng chỉ canh     gác bên ngoài thôi, không ai được phép xuống lục soát,     bắt bớ dù biết có “tội nhân” trốn dưới đó.     Đấy là luật và Roma nổi tiếng về luật pháp và tinh     thần thượng tôn pháp luật (tất cả các trường Luật     xưa nay trên cả thế giới đều nghiên cứu, tham khảo (cách     nào đó) luật La Mã! Ở điểm này thì phải khen Roma và     người Công giáo tiên khởi, và cả ngày nay nữa phải cám     ơn “Luật Roma”.

Hang toại đạo còn nổi     danh vì là nơi an táng các Thánh Tử đạo tại     Roma, trong đó có nhiều vị Giáo Hoàng, Giám mục     và giáo dân. Khách tham quan khá đông, hết nhóm     này tới nhóm khác, đặc biệt là không nhóm nào     được phép thiếu hướng dẫn viên để còn biết     đường mà chui ra!

4. Triều yết Đức     tân Giáo Hoàng Phanxicô .

Sáng thứ tư (24/4/2013),     cả đoàn rời khách sạn sớm, tới dâng Lễ tại     hầm mộ Thánh Phêrô. Sau đó ra quảng trường chờ     yết kiến Đức tân Giáo Hoàng Phanxicô. Phái đoàn     Việt Nam nhờ uy tín của Đức Hồng Y Gioan Bt. Phạm     Minh Mẫn nên được xếp trên khán đài danh dự     ngay bên phải lễ đài, chỉ cách ĐGH 15m nên thấy     và nghe rất rõ. Khoảng 9 giờ sáng, ĐGH ngồi trên     xe đặc biệt, không có mui, chầm chậm đi ra theo     đường dành sẵn len lỏi giữa đoàn tín hữu đứng     chật quảng trường ra tới tận đường Đại Kết     (có khoảng 100.000 người và có cảnh sát     Ý làm thủ tục kiểm tra người và túi xách     qua máy dò tựa như sân bay).

Sau 20 phút vẫy chào, ban phép     lành cho dân Chúa và được dân Chúa hoan hô chào     đón, Ngài lên lễ đài bắt đầu buổi cầu nguyện,     đọc Lời Chúa bằng 6 thứ tiếng, rồi ĐGH ban     huấn từ… ĐGH có nhắc tới hai tiếng “Việt     Nam”. Sau cùng các Hồng Y, Giám mục lên bắt tay chào     ĐGH – Phái đoàn Việt Nam cửa 3 đại diện kính     tặng Đức Giáo Hoàng một tượng Đức Mẹ Việt Nam     bồng Chúa Hài Nhi, mặc áo dài, tay cầm chiếc nón lá…     Lễ nghi diễn ra trong khoảng hơn 2 tiếng đồng hồ.     Ngồi trên khán đài, người viết rất cảm động     khi nhìn xuống đoàn người đông như kiến cỏ, thuộc     đủ mọi thành phần, sắc tộc, tiếng nói. Ngồi ngay sau     phái đoàn Việt Nam là phái đoàn Congo, họ     đánh trống, thổi kèn và hát rất hay để chào     đón ĐGH. Người viết cảm nhận được sự tôn     kính và lòng yêu mến các tín hữu khắp hoàn cầu dành     cho vị Cha chung. Họ rất sốt sắng cầu nguyện     cho Ngài và im phăng phắc lắng nghe lời Ngài…     Buổi triều yết chúng tôi tham dự chỉ có     100.000 người thôi, chứ vào chiều ngày 18/5 vừa qua,     200.000 thành viên các phong trào, cộng đoàn và hội     đoàn từ nhiều nơi trên thế giới đã cùng     tham dự buổi canh thức cầu nguyện với Đức Thánh     Cha Phanxicô nhân dịp Năm Đức Tin với chủ     đề “Con Tin”, xin gia tăng “Đức Tin” cho     chúng con, thì khung cảnh còn nhộn nhịp, hoành tráng     tới mức nào! Quả thật Đức Thánh Cha là     người Cha thân yêu của mọi tín hữu trên hoàn cầu và     là bạn của mọi người, chẳng kể sắc tộc,     màu da, tôn giáo.

5. “Trần ai” cửa     khẩu vào và ra khỏi Israel!

Nguyên tắc thì hành khách     có mặt 2 giờ trước khi bay. Đoàn chúng tôi hơi     đông nên hướng dẫn viên yêu cầu có mặt trước     4 tiếng, thế mà loay hoay gần sát “nút”     mới xong. Khâu kiểm tra hành lý và người rất     kỹ, bắt mở vali ra… phỏng vấn đủ chuyện.     Có 2 người trong nhóm chúng tôi bị hỏi: “Bố     tên gì ? Ông nội tên gì?” Rồi ra ngồi đó     chờ gần tới giờ bay mới cho vô, chẳng biết     họ có ý gì! Những nhân viên thì nam cũng     như nữ, mặt lạnh như “nước đá”! Nhập     cảnh đã vậy, xuất cảnh cũng như thế… Bà con     an ủi nhau: tại nước Israel nhỏ bé quá, lại nhiều     kẻ thù quá nên họ phải kiểm tra kỹ     như vậy, dù sao mình cũng phải ráng mà vào     vì mục đích tôn giáo, tức là hành hương     thăm viếng những nơi Chúa Giêsu sinh ra, lớn lên, bị     bắt, bị hành hình và mai táng… chứ thắng     cảnh thì Israel thua Việt Nam xa: toàn là đồi núi     khô cằn, chỉ có cây cọ và chà     là là chủ yếu… Thế nhưng cũng phải     khen Do Thái về môi trường sạch, đường phố     tốt – không có rác, trật tự tốt. Chẳng thấy     anh chị cảnh sát nào ở ngoài đường,     ngay cả những nơi đông khách tham quan… Kỹ     thuật Do Thái cao, nhất là nông nghiệp với kỹ     thuật tưới “nhỏ giọt” vì họ khan     hiếm nước. Có những cánh đồng đất sỏi đá     khô rang, nhưng những luống cây vẫn xanh um, người     viết có lần nói với bà con rằng: cà phê     của mình mà nắng hạn thế này thì khô     cháy từ lâu rồi!

Hai đặc điểm đáng ghi     nhớ đối với Israel và Palestin là:

a. Biển Chết có nước     mặn gấp 6 lần nước biển, không sinh vật nào sống được     và người tắm không bao giờ sợ chết     đuối vì họ nổi lềnh bềnh (nhưng xin lưu     ý chớ để nước biển vào mắt, chí nguy đấy!).

b. Thành Giêricô cổ     nhất thế giới và ở độ sâu nhất thế     giới (272m dưới mặt nước biển), vậy mà vẫn thấy     khô rang, chả thấy nước nôi gì hết!

6. Nói về Thổ Nhĩ     Kỳ .

Trước khi tới Thổ Nhĩ     Kỳ người viết cứ đinh ninh: “Thổ Nhĩ     Kỳ thì cũng giống Lào hay Campuchia thôi chứ     gì!” – Bé cái lầm! Người viết phải thầm     “xin lỗi” nước Thổ Nhĩ Kỳ về     ý nghĩ sai lầm đó. Nước Thổ Nhĩ     Kỳ ngày xưa là một nước hùng mạnh, nhất là     dưới triều vua Othman (644-656), nước Thổ đã bành     trướng sang cả châu Âu lẫn châu Á. Đạo     quân Hồi giáo chiếm các thành phố như chẻ     tre vậy.

Ngày nay nước Thổ Nhĩ     Kỳ có diện tích 779.452km2 (gấp hơn 2     lần Việt Nam), một phần ở châu Âu, một phần ở châu     Á, dân số 55 triệu – 80% theo Hồi giáo là quốc giáo,     số còn lại thuộc dân thiểu số, theo Kitô giáo, Chính     Thống giáo và các tôn giáo khác. Thủ đô là Ankara, thành     phố không lớn lắm nhưng là trung tâm chính trị và hành     chính. Trung tâm kinh tế là Istanbul với 21 triệu dân, chỉ     thua Mêhico City 26 triệu dân. Nhà cửa tuyệt đại đa số     là hiện đại như Âu châu, thỉnh thoảng có những xóm     nhà cửa còn xập xệ như những khu bình dân Việt Nam. Đường     sá tốt và tương đối sạch, cũng giống như Pháp và Ý,     xe con đậu đầy 2 bên đường, chỉ còn khoảng trống giữa     lòng đường cho các xe lưu thông. Tài xế Thổ Nhĩ Kỳ quả     có tay lái “lụa”, không thấy một vụ va quẹt nào     trên các đường đầy ắp xe như vậy. Người viết có     cảm tưởng dân Istanbul không có garage riêng, tất cả xe     cộ đều quăng ra đường.

Dân Thổ Nhĩ Kỳ     ở Istanbul sống hòa đồng, chấp nhận những dân     thiểu số, chúng tôi hỏi một vị Linh mục trẻ     ở một Nhà thờ Công giáo xem có khó     khăn nào không, có bị kỳ thị không, thì     ngài cho biết bà con sinh hoạt tôn giáo bình thường     không gặp khó khăn chi hết. Chỉ có điều     có quá nhiều Đền thờ Hồi giáo, Đền     nào cũng có tháp cao, có khi 4, 5 tháp, tháp nào cũng     có 8 loa sắt công suất cực lớn phát oang oang các buổi     cầu kinh của họ 5 lần, từ sáng sớm đến     tối, mọi người đều phải nghe…

Một điều ai cũng công     nhận là phụ nữ Thổ Nhĩ Kỳ     rất đẹp và luôn ăn mặc kín đáo, thường     phục của họ là chiếc áo dài đen chấm     gót, đầu đội khăn chỉ để hở mặt, một số     che kín mặt chỉ để hở đôi mắt (chắc là     các cô gái đã có chồng, vì những người     này thường đi với một người đàn ông).

Phụ nữ Thổ Nhĩ     Kỳ dường như không phải lao động nặng nhọc,     công việc chủ yếu của họ có lẽ là     nội trợ, chăm sóc gia đình, con cháu… Mọi công việc     nặng nhọc, kiếm sống đàn ông đảm nhận. Ở Istanbul,     một chợ cá rất sầm uất, mọi việc buôn bán     toàn thấy đàn ông, các bà chỉ xách giỏ     đi mua thôi. Một ngôi chợ cổ xây dựng cách nay     600 năm, dân địa phương, khách du lịch vô chợ     đông đến nỗi lòng chợ cũng không còn lối đi,     lúc nào cũng phải “lách”. Hàng quán đủ thứ,     nhưng đa số là thực phẩm, các đồ gia vị     và các đồ mỹ nghệ lưu niệm…

Nói về đồ mỹ nghệ     lưu niệm thì phải tới tới hình ảnh phổ biến     nhất trên hầu hết các món đồ, từ chiếc nhẫn,     chiếc vòng tay, hoa tai… cho đến đồ gốm sứ, chén,     đĩa,… đó là một con mắt xanh đậm “mắt     rắn” – Hướng dẫn viên kể rằng, người     Thổ Nhĩ Kỳ cũng bị ảnh hưởng sâu     đậm của thần thoại Hy Lạp : nữ thần Médusa (mặt     người, tóc là những con rắn quấn vào nhau) rất xinh     đẹp, bị nữ thần Athéna – con gái của chúa     tể Zeus (thần Dớt) ghen ghét, truyền chặt đầu.     Dân chúng tôn kính quý yêu thần Médusa vì bà     hay phù hộ kẻ khốn cùng, nên vẽ khuôn     mặt thần Médusa để đeo. Thần Athéna một lần nữa     nổi cơn ghen, bắt mọi người phải xóa khuôn mặt     đó đi, ai còn đeo thì phải chết. Dân vẫn     còn mến thần Médusa vì thấy bà chịu oan ức,     nên cuối cùng họ chỉ vẽ một con mắt xanh     biếc để đeo (mắt rắn) như một bùa hộ     mạng vậy.

Nhận xét về Thổ     Nhĩ Kỳ, nhóm tham quan đều nhất trí rằng:

– Môi trường tự nhiên     họ sạch hơn ta.

– Trật tự giao thông tốt     hơn ta.

Môi trường văn hóa cũng khá     “sạch”: hoàn toàn không có các bảng quảng     cáo “sex” – kiểu phụ nữ ăn mặc     “nghèo nàn”. Sách vở, báo chí, người viết không     đọc được nhưng cũng không dám có những hình ảnh     nhố nhăng, khêu gợi như nhiều nơi trên thế     giới.

7. Về mặt địa     lý và lịch sử :

Đối với Thiên Chúa giáo,     Thổ Nhĩ Kỳ có khá nhiều di tích liên quan tới Cựu Ước     và Tân Ước – Chính vì thế mà chúng tôi đến Thổ Nhĩ     Kỳ:

a. Thành Haran, nơi tổ phụ     Abraham đã từ Ur đến cư ngụ, cũng là quê     hương của bà Rebeca, ông Laban và 2 cô con gái     Lêa và Rachen vợ của tổ phụ Giacóp.

b. Núi mà tổ phụ     Abraham đem con là Isaác lên để tế lễ     Chúa Trời.

c. Taxo – quê hương     thánh Phaolô.

d. Giáo đoàn tín hữu     đầu tiên được nhận danh hiệu Kitô hữu là     Antiochia.

e. Bảy giáo đoàn thánh     Gioan nhắc tới trong sách Khải Huyền: Êphêxô, Ximiếcna,     Pecgamô, Thyatira, Xacđê, Philađenphia và Lauđikia. Đặc     biệt thành phố Ephêxô nơi thánh Gioan làm Giám     mục, có ngôi nhà cổ được xác định     là nhà của Đức Mẹ sống những năm cuối     đời bên cạnh thánh Gioan. Ba vị Giáo Hoàng là     Phaolô VI, Chân phước Gioan-Phaolô II và Bênêđictô     XVI đã tới kính viếng và dâng Lễ ở đây.     Đoàn hành hương chúng tôi cũng đến kính viếng và     dâng Lễ tại đây. Khách hành hương tới khá     đông.

8. Điểm cuối cùng mà người viết muốn thông     tin cho bà con là các khách sạn ở Âu châu (các nước tiên     tiến khác chắc cũng vậy), hơi khác với Việt Nam một     chút, đó là họ không cung cấp miễn phí cho khách thuê     phòng: kem đánh răng và bàn chải đánh răng, khăn nhỏ rửa     mặt, cả đôi dép đi trong phòng nhiều khách sạn cũng không     có. Hỏi tại sao thì được trả lời: vì “quá”     tôn trọng khách, không biết khách dùng loại bàn chải nào,     kem nào, khăn mặt loại nào, dép thì do muốn đề phòng     cho khách khỏi nhiễm nấm nên không có! Ai đi du lịch thì     phải tự mang theo. Té ra những khách sạn 5 sao, 4 sao của     Âu châu cũng có cái thua khách sạn 1 sao của nước ta, thậm     chí cả phòng trọ 0 sao những thứ đó cũng được cung     cấp đầy đủ cả! Quá tuyệt!

___________________________________ Tân Sa Châu,     ngày 28 tháng 05 năm 2013   

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s